Tag Archives: διαταραχές διατροφής

Αντιμετώπιση παχυσαρκίας

Ρύθμιση ψυχολογίας

  • Αναζήτηση των αρνητικών συναισθημάτων και σκέψεων και αντικατάστασή τους
  • Τόνωση αυτοπεποίθησης αυτοεκτίμησης
  • Αποφεύγουμε τη σύνδεση των αρνητικών σκέψεων με την εικόνα του σώματος και τα επίπεδα της παχυσαρκίας μας.
  • Όταν έχουμε κακή διάθεση βρίσκουμε άλλους τρόπους εκτόνωσης από τη λήψη τροφής
  • Χρειαζόμαστε υψηλή παρακίνηση, θέλω όχι πρέπει
  • Κατανόηση του αισθήματος κορεσμού
  • Συνειδητοποίηση και αποδοχή  των αλλαγών στο σώμα μετά το αδυνάτισμα:

-φαντάσου τον εαυτό σου αδύνατο

-σύνδεση της υγιεινής τροφής με αυτή την εικόνα του σώματος

-ανέπτυξε σενάρια για τους τρόπους που θα ευχαριστηθείς από το χάσιμο βάρους

(νέα ρούχα,   κοινωνικές επαφές, άσκηση)

Σωστή Διατροφή

  • Σωστός καθορισμός στόχων –εστιαζόμαστε στην προσπάθεια και όχι στο αποτέλεσμα
  • Αποφεύγουμε τη ζυγαριά και τις δίαιτες, οι οποίες  είναι στρεσογόνες και προκαλούν μεγάλο άγχος
  • Μάσημα τσίχλας, κάποιοι άνθρωποι καταφεύγουν στην κατανάλωση τροφής  για τη στοματική ικανοποίηση
  • Κατανάλωση μεγάλης ποσότητας νερού
  • Εφαρμογή σταθερού ωραρίου γευμάτων.
  • Καλός ύπνος, νωρίς το βράδυ, συνήθως η μεγάλη κατανάλωση τροφής γίνεται αργά το βράδυ

Αύξηση φυσικής δραστηριότητας

Με μικρές αλλαγές στον τρόπο ζωής μπορεί να αυξηθεί η φυσική δραστηριότητα:

  • χρησιμοποιούμε την σκάλα και όχι το ασανσέρ
  • πηγαίνουμε ένα περίπατο για να συζητήσουμε με φίλους και ότι για καφέ
  • περπατάμε περισσότερο και αποφεύγουμε το αυτοκίνητο
  • βάζουμε στο πρόγραμμα 1 ώρα περπάτημα 3 φορές την εβδομάδα

Δε γυμναζόμαστε γιατί

-δεν έχουμε αποκτήσει  παιδεία για την άσκηση

-αποφεύγουμε την σκέψη και την ενεργοποίηση για πολλά μέρη του σώματος τα οποία μας δυσαρεστούν

-αποφεύγουμε τη δημόσια επίδειξη του σώματός μας

– έχουμε την αίσθηση της αδυναμίας όταν έχουμε να γυμναστούμε πολύ καιρό

-χωρίς την άσκηση κρυβόμαστε στα περιττά κιλά

– δεν γνωρίζουμε πως είναι να νοιώθεις ωραία από την άσκηση

ψυχολογία παχυσαρκίας

Ψυχολογία της παχυσαρκίας

Η αύξηση του βάρους του σώματος είναι το αποτέλεσμα πρόσληψης περισσότερης τροφής από όση χρειάζεται ο οργανισμός για να διατηρηθεί το βάρος σε σταθερά επίπεδα.  Τα επίπεδα των θερμίδων που προσλαμβάνονται είναι περισσότερα από αυτά που καταναλώνονται και το αποτέλεσμα στον οργανισμό είναι η συσσώρευση λίπους.

Στις μέρες μας η τροφή εκτός από βασική μας ανάγκη έχει μετατραπεί σε μέσο εκτόνωσης του ψυχολογικού μας φόρτου. Για παράδειγμα πολλοί άνθρωποι σχετίζουν την ανακούφιση των συναισθημάτων όπως το άγχος και την κατάθλιψης με την πρόσληψη τροφής.  Σε κάποιες  περιπτώσεις  το αυξημένο σωματικό βάρος μειώνει την αυτοεκτίμηση και αυτοπεποίθηση του ατόμου προκαλώντας  αρνητικά συναισθήματα. Η μειονεκτική  αυτή αίσθηση εμποδίζει το άτομο να λειτουργήσει φυσιολογικά στις διαπροσωπικές, κοινωνικές ακόμα και επαγγελματικές του σχέσεις. Τα άτομα που απογοητεύονται από την εξωτερική τους εμφάνιση δημιουργούν αυτοκαταστροφικές συμπεριφορές με τις οποίες προσπαθούν να αυτοτιμωρήσουν τον εαυτό τους και καταλήγουν και πάλι στην υπερβολική πρόσληψη τροφής. Δημιουργείται  λοιπόν  ένας φαύλος κύκλος με αποτέλεσμα την αυξημένη πρόσληψη τροφής για την ανακούφιση των αρνητικών συναισθημάτων.

Άλλες φορές το υπέρβαρο άτομο «κρύβεται» ασυνείδητα  πίσω από τα περιττά κιλά. Η αποφυγή της ερωτικής  ζωής ή του ανταγωνισμού, μπορεί να είναι κάποιοι από τους λόγους αυτούς. Η σύνδεση του εαυτού με την ογκώδη εικόνα του σώματος,  μπορεί να ικανοποιεί κάποιους ασυνείδητους στόχους του παχύσαρκου ατόμου όπως το να νοιώθει ασφάλεια. Η σύνδεση αυτή με την παχύσαρκη εικόνα του σώματος, δεν επιτρέπει στο άτομο να αποδεχτεί τη νέα του εικόνα και να επαναπροσδιορίσει το ρόλο του εάν αδυνατίσει. Οπότε και αυτός ο παράγοντας αποτελεί ένα αρνητικό στοιχείο στην επίτευξη του στόχου του αδυνατίσματος.

Δυστυχώς οι  αυστηρές δίαιτες που προτείνονται για την απώλεια βάρους επιφορτίζουν περισσότερο την αρνητική  ψυχολογική κατάσταση του ατόμου, καθώς αυτός που επιθυμεί να χάσει κιλά. Εκτός  από τα προβλήματα που αντιμετωπίζει, έχει επιπρόσθετο «βάρος» την δίαιτα που πρέπει να ακολουθήσει.  Οι δίαιτες αυτές είναι συνυφασμένες με στέρηση και πείνα και δυστυχώς τα αποτελέσματα τους είναι  ανύπαρκτα ή παροδικά.  Επίσης οι αποτυχημένες προσπάθειες αδυνατίσματος  ή η επανάκτηση των χαμένων κιλών αποτελούν αρνητικό  παράγοντα για την ψυχολογία και την αυτοπεποίθηση του ατόμου. Προκαλεί αισθήματα θυμού και αυτοκαταστροφής οπότε το άτομο επανέρχεται στην αρχική του κατάσταση.

Για τους λόγους αυτούς όσοι ξεκινούν μια δίαιτα απώλειας βάρους θα πρέπει πρώτα από όλα να είναι αποφασισμένοι για τις αλλαγές που πρέπει να πραγματοποιήσουν στη ζωή τους, αλλά και να διακατέχονται από ψυχική ηρεμία. Η αναζήτηση της προσωπικής ισορροπίας θα πρέπει να είναι ο πρώτος στόχος αντί της μάχης με τη ζυγαριά. Ο μόνος βέβαιος τρόπος για την απώλεια βάρους είναι η αλλαγή του τρόπου ζωής. Η εφαρμογή καθημερινής άσκησης, η κατανόηση του αισθήματος κορεσμού, η διακοπή της σύνδεσης των αρνητικών συναισθημάτων με την πρόσληψη τροφής, η ανάπτυξη της αυτοπεποίθησης,  είναι μερικές από τις συμπεριφορές  που πρέπει να διορθωθούν για την αντιμετώπιση της παχυσαρκίας.

Εικόνα του σώματος

Η εικόνα του σώματος είναι το πώς  καταλαβαίνουμε εμείς την εξωτερική μας εμφάνιση. Στην ψυχολογία εικόνα του σώματος ορίζεται ως η εντύπωση που έχει ο κάθε ένας για την εξωτερική του εμφάνιση. Συμβαίνει στους περισσότερους ανθρώπους, να επηρεάζεται η προσωπικότητα και ο χαρακτήρας τους  από την εικόνα του σώματος.

Η αποδοχή της εικόνας του σώματος ή όχι από το κοινωνικό σύνολο και η συμφωνία της με τα κοινωνικά πρότυπα είναι οι αιτίες που δημιουργούν προβλήματα με την εικόνα του σώματος. Όλοι  θα έχουμε παρατηρήσει ή θα θυμόμαστε από τα παιδικά μας χρόνια ότι τα χοντρά παιδάκια ή τα παιδάκια με κάποια ιδιαιτερότητα τα κοροϊδεύουν και δεν τα παίζουν οι συμμαθητές τους. Η αποδοχή λοιπόν από το σύνολο λόγω της εικόνας του σώματος συνοδεύει τον άνθρωπο σε όλη του τη ζωή.

Οι  ψυχολογικές πιέσεις για την εικόνα του σώματος γίνονται ακόμα ποιο έντονες με τον βομβαρδισμό από τα μέσα μαζικής ενημέρωσης, τα οποία προβάλλουν μηνύματα για την ομορφιά και καθορίζουν τα πρότυπα. Στις γυναίκες το πρότυπο για την ομορφιά στις μέρες μας είναι το πολύ αδύνατο σώμα ενώ στους άντρες προβάλλεται το πολύ γυμνασμένο και μυώδες σώμα.

Η εικόνα του σώματος σχετίζεται με την αυτοπεποίθηση του ατόμου, με διαταραχές διάθεσης όπως είναι η κατάθλιψη, με αγχώδεις διαταραχές και με αισθήματα θυμού προς τον εαυτό αλλά και το κοινωνικό σύνολο. Πολλές φορές συμβαίνει και το αντίθετο. Δηλαδή η διάθεσή μας να επηρεάζει και την εντύπωση που έχουμε για την εικόνα του σώματος

Συμπτώματα διαταραχών διατροφής

Ανορεξία

  • Αποφεύγουν γεύματα
  • Χωρίζουν τα γεύματα σε μικρές μερίδες
  • Ασχολούνται υπερβολικά με τις θερμίδες των γευμάτων
  • Ασκούνται υπερβολικά
  • Αισθάνονται υπέρβαροι
  • Είναι πολύ αδύνατοι
  • Αποφεύγουν κοινωνικές δραστηριότητες που σχετίζονται με γεύματα
  • Αμηνόρροια (στις γυναίκες)
  • Αδυναμία
  • Διαταραχές ύπνου

Βουλιμία

  • Λαμβάνουν υπερβολικά μεγάλες ποσότητες τροφής
  • Προκαλούν εμετό μετά από τα γεύματα
  • Επισκέπτονται συστηματικά την τουαλέτα μετά από γεύματα
  • Έχουν υπερβολικό φόβο ότι θα πάρουν βάρος
  • Είναι ανικανοποίητοι από την εικόνα του σώματος
  • Κάνουν χρήση ουσιών όπως διουρητικά ή καθαρκτικά

Υπερφαγία

  • Είναι υπέρβαροι
  • Τρώνε πιο συχνά από το φυσιολογικό
  • Συνήθως τρώνε μόνοι και πολύ γρήγορα
  • Τρώνε ενώ δεν πεινάνε
  • Αισθάνονται ντροπή και ενοχές για τις πράξεις τους
  • Αισθάνονται ότι δεν έχουν έλεγχο με το φαγητό τους
  • Μπροστά σε άλλους εμφανίζονται πολύ ευσυνείδητοι με τη διατροφή
  • Υψηλή πίεση και χοληστερίνη

Άλλες διαταραχές διατροφής είναι

  • Νυχτερινή υπερφαγία
  • Ορθορεξία (λήψη μόνο υγιεινών φαγητών)
  • Μάσημα και φτύσιμο της τροφής

ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ

Η διατροφή έχει πολύ σημαντικό ρόλο στη ζωή μας. Διαταραχές διατροφής έχουμε όταν κάποιο άτομο παρουσιάζει διαταραχές στην συμπεριφορά του που σχετίζεται με τη διατροφή. Η διαταραχές αυτές μπορεί να σχετίζονται με την υπερβολικά μειωμένη πρόσληψη θερμίδων, με την υπερφαγία ακόμα και με συναισθήματα που αφορούν στην εικόνα του σώματος. Οι ποιο γνωστές διαταραχές διατροφής είναι η ανορεξία η βουλιμία και η υπερφαγία.

Οι διαταραχές διατροφής επηρεάζουν χιλιάδες ανθρώπους και πολλοί από αυτούς αντιμετωπίζουν σοβαρά προβλήματα υγείας. Η συμπεριφορά των ατόμων που πάσχουν από διαταραχές διατροφής είναι ακραία. Τα άτομα αυτά υποφέρουν από συναισθήματα θλίψης, άγχους, ντροπής κτλ. Σε αυτές τις περιπτώσεις η διατροφή παίρνει τη μορφή του προβλήματος με το οποίο τα άτομα αυτά διαχειρίζονται τις δύσκολες καταστάσεις και συναισθήματα.

Οι διαταραχές διατροφής πολλές φορές συνυπάρχουν με ψυχικές διαταραχές όπως κατάθλιψη, χρήση ουσιών και διαταραχές άγχους. Τα άτομα με διαταραχές διατροφής κρίνουν υπερβολικά τον εαυτό τους, κάνουν αρνητικές σκέψεις, έχουν χαμηλή αυτοεκτίμηση, προβλήματα στις σχέσεις τους ή στην εργασία και στο σχολείο, σεξουαλική ή συναισθηματική κακοποίηση.

Οι διαταραχές διατροφής δεν διακρίνουν ηλικία, φύλο, κοινωνική ή οικονομική κατάσταση. Τα γονίδια του ατόμου έχει βρεθεί ότι έχουν κάποια επίδραση στην ανάπτυξη διαταραχών διατροφής. Επίσης η συμπεριφορά των μελών της οικογένειας και οι κοινωνικές πιέσεις μπορεί να αποτελέσουν αιτία για τις διαταραχές διατροφής.

Διαταραχές διατροφής αθλητών

 

Κάποια αθλήματα που απαιτούν τον έλεγχο του σωματικού βάρους αυξάνουν τον κίνδυνο για την εμφάνιση διαταραχών διατροφής όπως είναι η νευρική ανορεξία και η βουλιμία. Οι αθλητές και οι αθλήτριες που συμμετέχουν σε αγωνίσματα όπως είναι η ενόργανη γυμναστική, η πάλη, η άρση βαρών, η ρυθμική, η συγχρονισμένη κολύμβηση, τα αθλήματα αντοχής κλπ δέχονται συνεχώς πιέσεις για την μείωση του σωματικού τους βάρους γεγονός που τους οδηγεί σε προβληματικές συμπεριφορές ακόμα και μετά την διακοπή του αθλήματος.

Προβληματική συμπεριφορά μπορεί να είναι η υπερβολική ενασχόληση με τη διατροφή και την εικόνα του σώματος σε σημείο που επηρεάζει την καθημερινή ζωή του αθλητή. Όπως για παράδειγμα να μην βγει έξω με φίλους ή να μιλάει συνεχώς για τις συνήθειες διατροφής του και των άλλων. Σε πιο προχωρημένο στάδιο μπορεί να έχουμε την πρόκληση εμετού ή ακόμα και την χρήση διαφόρων ουσιών για καλύτερα και γρηγορότερα αποτελέσματα. Οι ουσίες αυτές μπορεί να είναι διουρητικά,λιποδιαλυτές, ακόμη και στεροειδή αναβολικά.

Τα άτομα με διαταραχές διατροφής, τείνουν να κρίνουν υπερβολικά τον εαυτό τους, θέτουν πολύ υψηλούς στόχους για το σωματικό τους βάρος. Πολλές φορές οι αθλητές συσχετίζουν τοσωματικό τους βάρος με την αθλητική τους απόδοση και επιτυχία. Συγχρόνως μπορεί να έχουμε την εμφάνιση σύγχυσης, ντροπής, αμηχανίας και αδυναμίας στις καθημερινές κοινωνικές δραστηριότητες. Ως συνέπεια αυτών μπορεί να εμφανιστούν διαταραχές άγχους και ψυχαναγκαστικές-καταναγκαστικές συμπεριφορές.

Για να αποφευχθούν λοιπόν τέτοιου είδους συμπεριφορές πρέπει να υπάρχει σωστή στάση αρχικά από τους προπονητές τους και τους γονείς ως προς τα θέματα διατροφής και σωματικού βάρους και να προωθείται ο υγιεινός τρόπος διατροφής. Πρέπει να δίνεται έμφαση στην απόδοση του αθλητή και όχι στο σωματικός βάρος. Επίσης οι παρατηρήσεις ως προς το σωματικό βάρος να γίνονται με προσοχή και ποτέ να μην εφαρμόζονται υπερβολικές πιέσεις. Τέλος σε περιπτώσεις που έχουμε την εμφάνιση συμπτωμάτων διαταραχών διατροφής να απευθυνόμαστε σε κάποιο ειδικό για την αντιμετώπισή τους.