Αθλητική ψυχολογία στο τρίαθλο και την διαχείριση της ψυχολογίας μας

Στο κανάλι του Swim-Bike-Run συζητάμε για την αθλητική ψυχολογία στο τρίαθλο και την διαχείριση της ψυχολογίας μας εν μέσω πανδημίας και καραντίνας,

Σεμινάριο Αθλητικής Ψυχολογίας

To Σεμινάριο Αθλητικής Ψυχολογίας θα πραγματοποιηθεί απο την Λίνα Ψούνη* δωρεάν μέσω διαδικτύου, με έναρξη την Παρασκευή 3.4.2020. Απευθύνεται σε αθλητές/τριες απο 14 ετών και πάνω.

Τα θέματα που αναπτύχθηκαν είναι τα εξής:

1. Εισαγωγή στην Αθλητική Ψυχολογία (3.4.2020)

Σημειώσεις:  Εισαγωγή στην Αθλητική Ψυχολογία

2. Ανάπτυξη Συναισθηματικής Νοημοσύνης Αθλητών (7.4.2020)

Σημειώσεις: Συναισθηματική νοημοσύνη αθλητών

3. Βασικές Τεχνικές Αθλητικής Ψυχολογίας (10.4.2020)

Σημειώσεις: τεχνικές αθλητικής ψυχολογίας

4. Βελτίωση Ψυχολογικών Ικανοτήτων (10.4.2020)

σημειώσεις Βελτίωση Ψυχολογικών Ικανοτήτων

Πληροφορίες psouni@gmail.com

To σεμινάριο θα διεξαχθεί μέσω της ηλεκτρονικής πλατφόρμας «Cisco Webex». Μετά την συμπλήρωση της φόρμας θα σταλούν οι οδηγίες με email.

*Η Λίνα Ψούνη είναι Ψυχολόγος και Γυμνάστρια, με εξειδίκευση στην αθλητική ψυχολογία. Είναι διδάκτωρ Πανεπιστημίου Θεσσαλίας και κατέχει μεταπτυχιακό δίπλωμα στην μεγιστοποίηση αθλητικής απόδοσης, πτυχίο ΤΕΦΑΑ ΕΚΠΑ, πτυχίο Ψυχολογίας Ρεθύμνου, και μετεκπαίδευση στο Life Coaching. Απο το 2009 διατηρεί την ιστοσελίδα http://www.psychinfo.gr με άρθρα ψυχολογίας και παράλληλα πραγματοποιεί ομιλίες και σεμινάρια για την αθλητική ψυχολογία, την συναισθηματική νοημοσύνη τη διαχείριση βάρους, εικόνα του σώματος κτλ.

seminar sports psychology

Γεννήθηκε, ζει και εργάζεται στα Χανιά της Κρήτης. Είναι προϊσταμένη στο τμήμα Αθλητισμού και Πολιτισμού του Δήμου Χανίων και από το 2005 ασχολείται ως ιδρυτικό μέλος και μάνατζερ με τον Αθλητικό και Πολιτιστικό Συλλόγο «Ανεμος Χανίων». Ασχολείται απο 9 ετών με τον αθλητισμό, ως αθλήτρια, προπονήτρια και αθλητική ψυχολόγος. Είναι Παγκόσμια πρωταθλήτρια με την Εθνική Νέων Γυναικών στην Υδατοσφαίριση, ενώ έχει ασχοληθεί σε αγωνιστικό επίπεδο με τα αθλήματα της κολύμβησης, του τριάθλου, βόλεϊ, beach-volley, ιστιοπλοίας και badminton. 

Κορωνοϊος: ψυχικη  ισορροπια για παιδια & εφηβους

  1. Περιορίζουμε την ενημέρωση μπροστά στα παιδιά, αποφεύγουμε την διαρκή προβολή ειδήσεων στο σπίτι, ενημερώνουμε τα παιδιά μεγαλύτερης ηλικίας για την υπερπληροφόρηση, για τις φήμες και τις ανακριβείς πληροφορίες. Είμαστε ακριβείς και ειλικρινείς, η έλλειψη πληροφοριών μπορεί να οδηγήσει σε φανταστικές υποθέσεις.
  2. Ενημερωνόμαστε για τους τρόπους πρόληψης και ατομικής προστασίας. Χτίζουμε με τα παιδιά υγιεινές συνήθειες. Προσέχουμε τη διατροφή μας και τον ύπνο μας.
  3. Ομορφαίνουμε και τακτοποιούμε το χώρο μας, για να αισθανόμαστε και εμείς καλύτερα. Οι γονείς πρέπει να αποτελούν υγιή πρότυπα.
  4. Αναζητάμε δραστηριότητες εκπαιδευτικού χαρακτήρα. Αναπτύσσουμε τη δημιουργικότητά των παιδιών με νέες δεξιότητες (πχ μαθαίνουμε μουσική, χορό, εικαστικές τέχνες κτλ). Προσοχή: Οι γονείς δεν αντικαθιστούν τους εκπαιδευτικούς και το σχολικό πρόγραμμα. Δεν πρέπει να πιέζουν τα παιδιά, εφόσον είναι στρεσσαρισμένα.
  5. Επιδιώκουμε συνεχή επικοινωνία, η οποία να βασίζεται στην μετάδοση ηρεμίας και κανονικότητας, Μαθαίνουμε συνειδητά να αλλάζουμε τις αρνητικές μας σκέψεις, για παράδειγμα, «Έχω βαρεθεί μέσα» με «Μπορώ να περάσω δημιουργικά το χρόνο μου». «Μετά απο τις δυσκολίες, είμαστε πιο δυνατοί»
  6. Διατηρούμε την καθημερινή ρουτίνα. Επιδιώκουμε στιγμές χαλάρωσης βλέπουμε μια καλή ταινία, διαβάζουμε βιβλία, συζητάμε με τα παιδιά για ό,τι τα απασχολεί.
  7. Βοηθάμε τα παιδιά να διατηρήσουν το κοινωνικό τους δίκτυο. Τα ενισχύουμε για επικοινωνία με τους φίλους τους μέσω του διαδικτύου ή τηλεφωνικά
  8. Βοηθάμε τα παιδιά να διατηρήσουν το κοινωνικό τους δίκτυο. Τα ενισχύουμε για επικοινωνία με τους φίλους τους μέσω του διαδικτύου ή τηλεφωνικά
  9. Δεν ξεχνάμε την σωματική εκτόνωση. Εντάσσουμε στο πρόγραμμα των παιδιών υποχρεωτικά καθημερινή άσκηση.
  10. Εαν χρειαστεί επικοινωνούμε με ειδικούς ψυχικής υγείας, προσέχουμε ώστε να προστατεύουμε και την ψυχική υγεία των γονέων ωστε τα παιδιά να βρίσκονται σε υγιές περιβάλλον

coronavirus-highres

Πηγές:

ΕΟΔΥ (2020) οδηγίες για παραμονή παιδιών κ εφήβων σπιτι

American Psychological Association (2020)

Εργαστήριο Σχολικής Ψυχολογίας ΕΚΠΑ (2020). Μένουμε σπίτι συνδεδεμένοι

NASP (2020) Tallking to childresn about COVID-19

Κορωνοϊός: 10 tips για ψυχική ισορροπία

coronavirus-highresΔεδομένου ότι ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας διακήρυξε τον ιό COVID-19 παγκόσμια πανδημία, πολλοί από εμάς, ακόμη και αν δεν έχουμε μολυνθεί από τον ιό, θα μείνουμε στα σπίτια μας για τις επόμενες εβδομάδες.  Αυτή η απομόνωση, η ακύρωση των σχεδίων, ο πανικός μέσω της υπερπληροφόρησης και η αδυναμίας άμεσης αντιμετώπισής, δημιουργούν αισθήματα απελπισίας και απομόνωσης. Παράλληλα, το άγνωστο που μας περιμένει όχι μόνο σε θέματα υγείας, αλλά και θέματα οικονομικά, επαγγελματικά και οικογενειακά, προκαλεί έντονα συμπτώματα άγχους, ανησυχίας και φόβου.

Ακολουθώντας τις υποδείξεις για την υπεράσπιση της υγείας μας, θα πρέπει να προσέξουμε και την ψυχική μας ισορροπία:

Δεν δίνουμε «τροφή» στο άγχος με αρνητικές σκέψεις και σενάρια, δεν «παγιδευόμαστε» σε συγκεκριμένες σκέψεις οι οποίες μπορεί να γίνουν εμμονές. Το άγχος είναι ένας μηχανισμός προστασίας του εαυτού μας από τον κίνδυνο, στην προκειμένη περίπτωση ο κίνδυνος είναι σχετικά άγνωστος όπως και οι επιπτώσεις του. Η συνειδητοποίηση του άγχους, μας βοηθάει για να το διαχειριστούμε, όσο δεν παραδεχόμαστε το άγχος μας τόσο αυτό αυξάνεται. Με την κατανόηση ότι αντιμετωπίζουμε ένα φόβο, μπορούμε να αναγνωρίσουμε την κατάσταση για το τι προέρχεται από εξωτερικά ερεθίσματα, πού προσθέτουμε τις δικές μας προσωπικές ανησυχίες και ποιες είναι αυτές.

Περιορίζουμε την ενημέρωση, τη χρήση κοινωνικών δικτύων και τηλεόρασης, αποφεύγουμε την εμμονή με τις ατέλειωτες πληροφορίες, επιλέγουμε συγκεκριμένα μέσα ενημέρωσης με περιορισμένη διάρκεια την ημέρα.

Χτίζουμε υγιεινές συνήθειες. Μένουμε δραστήριοι σωματικά, κάνουμε αερόβια άσκηση (στατικό διάδρομο-ποδήλατο), κάνουμε yoga και ασκήσεις με το βάρος του σώματος, χορεύουμε. Οι έρευνες δείχνουν ότι η αερόβια άσκηση μειώνει τα επίπεδα του άγχους. Κρατάμε ισορροπημένο πρόγραμμα διατροφής και ύπνου. Δεν αλλάζουμε τα ωράρια μας. Αναπτύσσουμε την νέα καθημερινή ρουτίνα.

Ομορφαίνουμε και τακτοποιούμε το χώρο μας, για να αισθανόμαστε και εμείς καλύτερα μέσα σε αυτόν.

Μένουμε σε καθημερινή επαφή με την οικογένεια και τους φίλους, με τηλεφωνική και διαδικτυακή επικοινωνία

Αλλάζουμε τις αρνητικές σκέψεις, για παράδειγμα, «Είμαι κολλημένος μέσα» με «Ἑπιτέλους μπορώ να έχω προσωπικό χρόνο στο σπίτι μου»

Οπωσδήποτε κάνουμε κάτι παραγωγικό καθημερινά, το οποίο μας οδηγεί σε θετικές στάσεις και μας βοηθάει να αισθανόμαστε δημιουργικοί και θετικοί.

Επιδιώκουμε στιγμές χαλάρωσης, βλέπουμε μια καλή ταινία, διαβάζουμε βιβλία, συζητάμε με τα πρόσωπα της οικογένειας.

Η επικοινωνία με τα παιδιά βασίζεται στην μετάδοση ηρεμίας, κανονικότητας, συζητάμε και αναγνωρίζουμε τα συναισθήματά τους, προσέχουμε να μην τα ακυρώσουμε ή απορρίψουμε.

Εαν χρειαστεί μιλάμε με κάποιο ειδικό μέσω τηλεφώνου ή διαδικτύου, δεν αφήνουμε τα συναισθήματα και τις σκέψεις να μας κυριεύσουν, παρεμβαίνουμε πριν μας καταβάλουν.

 

Πηγές

  • Anxiety and depression Association of America
  • American Psychological Association
  • NASP

ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΑΘΛΗΤΙΚΗΣ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ

track2Η αθλητική ψυχολογία δεν απευθύνεται μόνο σε πρωταθλητές ή σε παθολογικές περιπτώσεις αθλητών. Μπορεί να εφαρμοστεί άριστα σε όλους τους παρακάτω τομείς

  • στο χτίσιμο των ψυχολογικών ικανοτήτων των μικρών αθλητών. Ο αθλητισμός αποτελεί το τέλειο μέσο για την ανάπτυξη ψυχολογικών χαρακτηριστικών όπως η αυτοπεποίθηση, η αυτοεκτίμηση, ο αυτο-έλεγχος, κοινωνικοποίηση κτλ., η βοήθεια ενός αθλητικού ψυχολόγου είναι πολύ σημαντική και αποτελεσματική. Για αυτό το λόγο οι σύγχρονες ακαδημίες στο εξωτερικό έχουν καθοδήγηση από αθλητικό ψυχολόγο.
  • στην βελτίωση της εκμάθησης της τεχνικής των αθλημάτων. Μέσω της επιστήμης της κινητικής μάθησης, βελτιώνονται οι διαδικασίες που σχετίζονται με την εξάσκηση και αναπτύσσονται κινητικά πρότυπα μάθησης. Έχει μεγάλη σημασία το πώς διδάσκεται μια κινητική δεξιότητα, πως παρεμβαίνει ο προπονητής στη διόρθωση και βελτίωση, ανάλογα πάντα με το επίπεδο των αθλητών και την ηλικία τους. Πολύ σημαντικό ρόλο έχει η ανατροφοδότηση που χρησιμοποιείται, οι αμοιβές, τα κίνητρα κτλ.
  • στη συμβουλευτική αθλητών για μεγιστοποίηση της απόδοσης, είναι ο πιο διαδεδομένος τομέας της αθλητικής ψυχολογίας. Οι αθλητές από μικρή ηλικία μαθαίνουν να διαχειρίζονται το άγχος τους και να αποκτούν την ιδανική ψυχολογία. Όσο αυξάνεται το επίπεδο τόσο περισσότερες λεπτομέρειες εφαρμόζονται μέσω των τεχνικών της αθλητικής ψυχολογίας. Οι πιο γνωστές είναι οι τεχνικές χαλάρωσης, ο αυτοδιάλογος, η νοερή εξάσκηση και ο καθορισμός στόχων.
  • στο δέσιμο των ομάδων, απασχολεί πολύ τις ομάδες υψηλού επιπέδου, καθώς επηρεάζει σημαντικά την απόδοση. Βέβαια, απασχολεί και τις ομάδες αναπτυξιακών κατηγοριών οι οποίες εφαρμόζουν βασικούς κανόνες και παιχνίδια για να επιτύχουν καλύτερα αποτελέσματα. Η δημιουργία θετικού κλίματος είναι βασικός παράγοντας για την αποτελεσματικότητα της ομάδας και εξαρτάται βασικά από το πως την επιδιώκει ο προπονητής. Επίσης η διαχείριση σχέσεων, είναι παράγοντας που επιτυγχάνεται με γνώσεις και προσπάθεια.
  • η υποστήριξη και συμβουλευτική γονέων των αθλητών, αποτελεί μεγάλο κεφάλαιο στον αθλητισμό, οι γονείς μπορούν να έχουν υποστηρικτικό ρόλο στα παιδιά τους, ενισχύοντας άριστα την απόδοσή τους και από την άλλη, μπορεί να αποτελέσουν εμπόδια ή να «μπλοκάρουν» την απόδοση και την εξέλιξη του αθλητή. Η σωστή ενημέρωση των γονέων, σε όλα τα ηλικιακά στάδια των αθλητών είναι πολύ σημαντική.
  • στη συμβουλευτική προπονητών, ο προπονητής είτε έχει γνώσεις αθλητικής ψυχολογίας είτε συμβουλεύεται τον αθλητικό ψυχολόγο, μόνο οφέλη μπορεί να έχει όχι μόνο στην εφαρμογή της προπόνησης, αλλά φυσικά και στα αποτελέσματα. Ο προπονητής παίζει τον κεντρικό ρόλο στην παρακίνηση του αθλητή και την ικανοποίηση που λαμβάνει από την συμμετοχή τους στον αθλητισμό. Η παρακίνηση είναι καθοριστική, για τη διατήρηση της συμμετοχής στον αθλητισμό,  όχι μόνο για τις μικρές ηλικίες, αλλά ακόμα  και για τους επαγγελματίες αθλητές. Στις μεγαλύτερες ηλικίες, ο προπονητής είναι πολύ σημαντικό να καθοδηγεί την ομάδα και να συμπεριφέρεται έχοντας στο μυαλό του το θα «βγάλει» το καλύτερο αποτέλεσμα από τον κάθε αθλητή. Το προφίλ του προπονητή είναι ηγετικό, το οποίο εμπνέει εμπιστοσύνη και δικαιοσύνη. Ο ικανός προπονητής έχει αυτοπεποίθηση και είναι αποτελεσματικός στη λήψη αποφάσεων. Σημαντικό είναι ο προπονητής να έχει υψηλή συναισθηματική νοημοσύνη για να καταφέρνει αποτελεσματικά να διαχειρίζεται τα συναισθήματα του, όπως και να διδάσκει τη διαχείρισή τους στους αθλητές του.
  • στη συμβουλευτική παραγόντων του αθλητισμού, δηλαδή τα άτομα που ασχολούνται διοικητικά με τον αθλητισμό. Σε γενικές γραμμές, μπορούν να δουλέψουν με τον αθλητικό ψυχολόγο, θέματα επικοινωνίας και οργανωτικής ψυχολογίας, με σκοπό την καλύτερη διαχείριση ενός αθλητικού σωματείου είτε είναι σε ερασιτεχνικό, είτε σε επαγγελματικό επίπεδο.
  • στην ανάπτυξη προγραμμάτων αγωγής υγείας, τα προγράμματα αγωγής υγείας αφορούν στις συμπεριφορές οι οποίες έχουν σκοπό την  βελτίωση και διατήρηση της καλής υγείας. Τα προγράμματα αυτά σχετίζονται με το σώμα μας και λήψη ουσιών πχ. κάπνισμα, αλκοόλ ντόπινγκ, όπως και την άσκηση και τη διατροφή. Σκοπός του ψυχολόγου είναι η καλλιέργεια των θετικών στάσεων για τις συμπεριφορές που είναι υγιεινές και την αποφυγή των συμπεριφορών που σχετίζονται με τις σωματικές διαταραχές.
  • στην αντιμετώπιση ψυχοπαθολογικών προβλημάτων που σχετίζονται με τον αθλητισμό όπως η εξάρτηση από την άσκηση, οι διαταραχές εικόνας σώματος, η χρήση απαγορευμένων ουσιών, η ναρκισσιστική διαταραχή, το σύνδρομο υπερπροπόνησης κ.α.
  • στην αντιμετώπιση προβλημάτων που προκύπτουν από τη διακοπή του αθλητισμού, είτε προέρχεται από τραυματισμούς είτε από απόσυρση λόγω της ηλικίας.

Λίνα Ψούνη Phd, MSc

Αθλητική Ψυχολόγος

Χανιά Ηράκλειο Κρήτη

 

Συναισθήματα και λήψη τροφής

Πολλές συμπεριφορές όπως είναι και η λήψη τροφής  εκδηλώνονται ανάλογα με τη συναισθηματική μας κατάσταση. Παρατηρώντας τη συμπεριφορά μας και συσχετίζοντας την με την συναισθηματική μας κατάσταση μπορούμε να συλλέξουμε πολλές πληροφορίες σχετικά με τις διατροφικές μας συνήθειες.

 

Έρευνες έχουν δείξει ότι κάποια συναισθήματα σχετίζονται με την λήψη τροφής και το ψυχολογικό προφίλ ενός παχύσαρκου ατόμου. Τα συναισθήματα αυτά είναι τα εξής:

  • άγχος
  • θλίψη
  • φόβος
  • πανικός
  • ανησυχία
  • απάθεια
  • ανία
  • ενοχές
  • ντροπή

Η ανακούφιση των συναισθημάτων πολλές φορές αναζητείται στην λήψη τροφής και καταλήγει να γίνεται ασυνείδητα μαθημένη συμπεριφορά. Τα φαγητά που σχετίζονται με την ανακούφηση ή την προκληση συναισθημάτων τα λέμε φαγητά ευχαρίστησης.

Η σύνδεση συναισθηματικής κατάστασης με τη αναζήτηση τροφής λέγεται συναισθηματική πείνα. Παρακάτω παρουσιάζονται οι διαφορές της συναισθηματικής πείνας με τη φυσιολογική πείνα:

Η συναισθηματική πείνα:

  • Έρχεται ξαφνικά
  • Σχετίζεται με συγκεκριμένα φαγητά
  • Μόνο τα συγκεκριμένα φαγητά θα μας ικανοποιήσουν
  • Επιζητούμε άμεση ικανοποίηση
  • Μετά το γεύμα έχουμε ενοχές
Η φυσιολογική πείνα:

  • Έρχεται σταδιακά
  • Τα περισσότερα φαγητά θα καλύψουν την ανάγκη μας
  • Αντέχουμε και λίγα  λεπτά παραπάνω
  • Μετά το γεύμα έχουμε αίσθημα ικανοποίησης

Για να διαχειριστούμε τα συναισθήματα που σχετίζονται με τη λήψη τροφής:

  •  Αναγνωρίζουμε τη συναισθηματική επιθυμία για λήψη τροφής
  •  Παρατηρούμε ποιες τροφές ευχαρίστησης επιθυμούμε
  • Αποφεύγουμε να προμηθευόμαστε αυτές τις τροφές
  •  Προσπαθούμε να τις αντικαταστήσουμε με υγιεινές
  • Αλλάζουμε τη συμπεριφορά μας ώστε να ικανοποιήσουμε τα συναισθήματα διαφορετικά
  • Προσπαθούμε να έχουμε μέτρο και όχι απαγόρευση
  • Αναγνωρίζουμε την ικανοποίηση της επιθυμίας
Εικόνα

Ψυχολογία του Διαιτητή

ψυχολογια του διαιτητη